ابراهيم عاملي ( موثق )

499

تفسير عاملي ( فارسي )

ببيند دور نشيند و بنگرد و اين از خصال المساكين است ، 7 - اگر از جائى كوچ ، كند دوباره بدان ننگرد و اين از علامات المخزونين است . « وَلَمُلِئْتَ مِنْهُمْ رُعْباً » مجمع : مردم حجاز « ملَّئت » بتشديد لام خوانده‌اند و معنى اين است كه جاى آنها ترس آور است يا خودشان از درازى موى و ناخن و دگرگونى چهره و اندام بيم آورند . ابن عبّاس گفته است : با معاويه در يكى از مسافرت ها بودم كه بجنگ روميان ميرفت بسرزمين اصحاب كهف گذر كرديم او گفت اگر بتوانيم برويم آنها را ببينيم من گفتم پيغمبر كه از تو بهتر بود و ممنوع از ديدن آنها بود بموجب اين آيه معاويه گروهى فرستاد تا خبرى بياورند ، چون آنها بدرون غار رفته بودند باد بيرونشان كرده بود . كشف نوشته : علماء طريقت و خداوندان معرفت گفته‌اند كه بناء كار تصوّف بروش و سيرت اصحاب كهف نهاده‌اند و نيك ماند آداب طريقت و حليت اينان باحوال و سيرت ايشان از تحقيق قصد و تجريد ارادات و همّت و عزلت از خلق ، و اسقاط علاقت و اخلاص در دعوت و انابت ، از خود بيزار و از عالم آزاد و بحقّ شاد از تحكّم خويش و پسند خويش باز رسته و دست نياز ببر اللَّه تعالى زده گهى از صولت هيبت سوزان و گدازان ، گهى در نسيم انس شادان و نازان . « وَكَذلِكَ بَعَثْناهُمْ لِيَتَسائَلُوا بَيْنَهُمْ » كشف : يعنى چنان كه دير زمانى آنها را بخواب كرديم و نگاه داشتيم به همان گونه از جاى برانگيختيم تا ناچار از يكدگر بپرسند چه روزگارى مانده‌اند و خود آنها و دگر مردم آگاه شوند كه چه بر سرشان گذشته و خداوند چه قدرتى دارد . « بِوَرِقِكُمْ » 19 مجمع : قرائت عموم بكسر راء است و با سكون راء هم خوانده‌اند . « فَلْيَنْظُرْ أَيُّها أَزْكى » 19 كشف : در اين جمله دو اشاره است : 1 - آنكه بنده ى پارسا تا هر اندازه كه بحقيقت برسد باز هم بايد احكام دين را گرامى بدارد و به آن رفتار كند ، زيرا هر حقيقت كه ظاهر شريعت گواه آن نباشد حيلهء شيطان است و غرور از اين رو است كه جوانمردان گفتند : در طعامى كه ميخرد آن دوست